Tôi Đưa Mẹ Đẻ 50 Triệu Để Chữa Bệnh. Chồng Tôi Nổi Giận Nói: “Không Có Nghĩa Vụ Nuôi Mẹ Vợ” Ngày Hôm Sau, Mẹ Chồng Đổ Bệnh Tôi Nối Một Câu Khiến Bà Tái Mặt
Tôi tên Ngọc Linh, 32 tuổi, làm kế toán cho một công ty vật liệu xây dựng ở quận Bình Tân. Chồng tôi, Anh Huy, 35 tuổi, kinh doanh đồ gia dụng online, thu nhập lúc lên lúc xuống nhưng lúc nào cũng tự tin mình là “trụ cột”.
Chiều hôm đó, tôi đang ngồi chốt sổ thì nhận cuộc gọi từ em trai:
“Chị Linh ơi… mẹ nhập viện rồi. Bác sĩ nói phải làm xét nghiệm với điều trị ngay, tạm ứng 50 triệu…”
Tôi đứng chết trân. Mẹ tôi, bà Thảo, 58 tuổi, bao năm buôn bán ngoài chợ, chưa từng kêu ca. Tôi chạy thẳng đến bệnh viện, nhìn mẹ nằm trên giường, tay gầy khô nắm chặt vạt áo, lòng tôi thắt lại. Bác sĩ nói nghi viêm nặng biến chứng, cần thuốc đặc trị, chậm là nguy hiểm. Tôi cắn răng chuyển khoản, rút sổ tiết kiệm riêng—khoản tiền tôi dành dụm từ thưởng Tết và làm thêm.
Tối về, tôi đặt tờ giấy tạm ứng viện phí lên bàn, nói khẽ:
“Em đưa mẹ 50 triệu. Mẹ đang nguy…”
Anh Huy đặt điện thoại xuống, mặt tối sầm:
“Em lấy tiền ở đâu?”
“Tiền em để dành.”
Anh cười nhạt: “Tiền để dành là tiền của gia đình. Em muốn chi thì phải hỏi anh.”
Tôi nghẹn: “Mẹ em bệnh. Em không thể chờ.”
Anh Huy đập tay xuống bàn:
“Anh không có nghĩa vụ nuôi mẹ vợ. Nhà này còn bao nhiêu thứ: tiền nhà, tiền học của con, rồi kế hoạch mua xe. Em làm vậy là ích kỷ.”
Tôi sững người. Con gái tôi, bé Bông, đang tô màu, ngẩng lên nhìn bố mẹ, mắt hoang mang. Tôi nuốt nước mắt, nói nhỏ:
“Em không xin anh đồng nào. Em chỉ báo để anh biết.”
Anh Huy quay đi, giọng lạnh như dao: “Lần sau muốn làm gì thì nhớ, mẹ em là việc của em.”
Đêm đó, tôi nằm quay mặt vào tường, nghe tiếng anh thở dài rồi ngủ ngon, còn tôi thì không.
Sáng hôm sau, khi tôi chuẩn bị đi làm, mẹ chồng tôi, bà Lành (62 tuổi), đang quét sân thì bỗng ôm ngực, mặt tái mét, loạng choạng rồi ngã quỵ. Tôi và anh Huy hốt hoảng đưa bà vào viện.
Bác sĩ nhìn phim chụp, nói cần xử lý ngay, tạm ứng ban đầu cũng không nhỏ. Anh Huy luống cuống lục ví, rồi quay sang tôi, giọng gấp gáp:
“Linh… em còn tiền không?”
Tôi nhìn anh, nhìn bà Lành đang nằm thở dốc, rồi bình tĩnh nối một câu:
“Anh yên tâm… em không có nghĩa vụ nuôi mẹ chồng.”
Bà Lành vừa hé mắt đã tái mặt.
Không khí trong hành lang bệnh viện như đông cứng. Anh Huy đứng chết lặng, môi mấp máy nhưng không phát ra tiếng. Tôi không hả hê. Tôi chỉ… mệt. Mệt vì một câu nói tối qua đã đóng dấu lên mọi thứ tôi từng nghĩ về hôn nhân.
Bà Lành được đẩy vào phòng cấp cứu. Ông Tín—bố chồng tôi—từ quê lên, vừa xuống xe đã chạy thẳng vào, tóc còn vương bụi đường. Ông nhìn tôi và Huy, giọng run:
“Bà ấy sao rồi? Có nặng không?”
Anh Huy tránh ánh mắt tôi, lắp bắp: “Bác sĩ… bảo theo dõi tim, có nguy cơ biến chứng.”
Ông Tín gằn: “Tạm ứng viện phí đâu?”
Anh Huy cúi đầu: “Con… con chưa đủ tiền.”
Tôi thấy ông Tín thở mạnh một cái, như nuốt cơn giận vào trong. Nhưng cái khiến tôi lạnh người là ánh mắt của bà Lành khi được đưa ra khỏi phòng cấp cứu lần một—bà tỉnh hơn, mắt ướt, nhìn tôi như nhìn một người xa lạ.
“Linh…” bà thều thào, “con… nói vậy thật hả?”
Tôi không trả lời ngay. Tôi ngồi xuống cạnh giường, đặt tay lên chăn:
“Con chỉ lặp lại đúng câu anh Huy nói với con tối qua. Con xin lỗi nếu làm mẹ đau. Nhưng con cũng đau.”
Bà Lành quay sang nhìn con trai. Anh Huy mặt đỏ bừng, bối rối:
“Mẹ… con… con chỉ nói lúc nóng.”
Tôi bật cười khan: “Lúc nóng mà nói ra được câu ấy, nghĩa là anh đã nghĩ như vậy từ lâu.”
Cửa phòng mở ra, cô em chồng Trang (28 tuổi) chạy vào, tóc bù rối, vừa nhìn thấy cảnh đó đã sững lại:
“Chị Linh… sao lại…”
Anh Huy kéo Trang ra ngoài, nói nhỏ nhưng tôi vẫn nghe:
“Em đừng làm lớn chuyện. Giờ lo tiền trước đã.”
Trang quay lại nhìn tôi, ánh mắt lẫn giận lẫn cầu xin:
“Chị… chị giúp mẹ với. Mẹ chưa đóng viện phí thì họ không cho làm thêm xét nghiệm…”
Tôi đứng dậy. Tôi có thể cứng đến cùng, để anh Huy nếm cảm giác bất lực. Nhưng người nằm kia là mẹ của chồng tôi, là bà ngoại của con tôi, là người trước đây vẫn nấu canh chua cho tôi khi tôi ốm nghén. Tôi không thể biến trái tim mình thành sắt.
Tôi bước ra quầy thu ngân, hỏi rõ khoản tạm ứng. Con số không nhỏ, nhưng vẫn trong khả năng nếu tôi xoay được từ tiền thưởng và khoản dự phòng. Tôi gọi điện cho em trai báo tình hình mẹ tôi, dặn kỹ các thủ tục. Mọi thứ trong đầu tôi như một bảng tính đang chạy, chỉ khác là con số nào cũng gắn với một hơi thở của người thân.
Khi tôi quay lại, anh Huy đứng ở hành lang, mắt đỏ. Anh chặn tôi:
“Linh… anh xin em. Giờ anh thật sự không xoay kịp. Đơn hàng bị khách bom, vốn kẹt hết. Em cho anh mượn… anh trả.”
Tôi nhìn thẳng vào mắt anh:
“Anh muốn mượn tiền của em để cứu mẹ anh, trong khi tối qua anh bảo anh không có nghĩa vụ với mẹ em. Anh thấy có công bằng không?”
Anh Huy lặng đi. Một lúc sau, anh nói nhỏ:
“Anh sai. Nhưng mẹ anh đang nằm trong kia…”
Tôi không đáp. Tôi chỉ đưa anh tờ giấy tạm ứng của mẹ tôi hôm qua:
“Đây. Anh đọc đi.”
Anh cầm tờ giấy, mắt liếc qua con số “50.000.000”, rồi nhìn tôi như vừa hiểu một điều gì đó mà trước đây anh cố tình không hiểu: sự khẩn cấp của bệnh tật không chờ “kế hoạch mua xe”.
Tôi đi thẳng đến quầy thu ngân, chuyển khoản tạm ứng cho bà Lành. Khi nhân viên đưa biên lai, tôi cầm về, đặt vào tay ông Tín. Ông nhìn tôi lâu, giọng khàn:
“Cảm ơn con… Nhưng chuyện trong nhà, con nói cho rõ với thằng Huy. Đàn ông mà nói vậy, là dại.”
Anh Huy đứng sau lưng tôi, im thin thít.
Buổi chiều, bác sĩ gọi người nhà vào trao đổi. Bà Lành bị thiếu máu cơ tim, cần theo dõi và điều trị nghiêm ngặt, không được căng thẳng, cũng không được bỏ thuốc. Ông Tín hỏi han từng chi tiết. Trang khóc sụt sùi. Còn anh Huy, anh chỉ ngồi nhìn xuống nền gạch, như đang bị một thứ gì đó xé ra từ trong lòng.
Tối, khi bà Lành ngủ, anh Huy kéo tôi ra cuối hành lang:
“Linh, anh biết anh nói câu đó… tệ. Nhưng anh sợ. Anh sợ em lo cho bên ngoại nhiều quá, rồi nhà mình không đủ…”
Tôi ngắt lời:
“Anh sợ thiếu tiền, nhưng anh không sợ thiếu tình. Anh sợ kế hoạch mua xe đổ, nhưng anh không sợ mẹ em đổ bệnh. Anh đang đặt thứ tự ưu tiên sai.”
Anh Huy nuốt khan. Anh định nói gì đó, nhưng điện thoại tôi rung. Là em trai: mẹ tôi cần làm thêm xét nghiệm, bác sĩ nghi phải đổi phác đồ. Tôi nghe xong, tay lạnh toát.
Tôi nhìn anh Huy:
“Anh đi với em qua bên kia viện. Mẹ em đang cần.”
Anh Huy đứng yên vài giây, rồi nói một câu khiến tôi biết cuộc hôn nhân này đang đứng trước một ngã rẽ thật sự:
“Linh… anh không đi được. Anh phải ở lại lo cho mẹ anh.”
Tôi gật đầu.
“Được. Vậy anh ở lại. Nhưng từ hôm nay, anh cũng phải hiểu: trong một gia đình, không có khái niệm ‘mẹ anh’ hay ‘mẹ em’ khi cần cứu người. Chỉ có ‘người nhà’ hoặc ‘người dưng’.”
Tôi quay lưng đi, để anh đứng lại giữa hành lang sáng trắng, như một cái bóng lạc lõng.
Tôi bắt xe sang bệnh viện nơi mẹ tôi nằm. Trên đường đi, tôi không khóc. Nước mắt như bị kẹt lại ở một chỗ nào đó, thành một cục nghẹn không tan. Tôi chỉ nghĩ: nếu hôm qua tôi nghe lời anh Huy, “hỏi ý kiến” rồi mới đưa tiền, thì giờ mẹ tôi sẽ ra sao?
Mẹ tôi nằm phòng bốn giường, vách ngăn bằng rèm. Nghe tiếng tôi, bà mở mắt, cố cười:
“Linh tới rồi hả con… Mẹ không sao đâu, đừng lo.”
Nhìn gương mặt mẹ vàng vọt, tôi chỉ muốn ngồi xuống xin lỗi mẹ vì đã để mẹ phải nghe những câu chuyện khiến lòng người già buồn. Nhưng mẹ tôi không hỏi, như thể bà hiểu: có những thứ con cái giấu không phải vì thiếu thật thà, mà vì sợ cha mẹ đau.
Bác sĩ giải thích cần đổi thuốc và làm thêm xét nghiệm, chi phí đội lên. Em trai tôi ngập ngừng:
“Chị… tiền…”
Tôi hít sâu: “Chị lo được.”
Trong đầu tôi chạy qua một loạt lựa chọn: vay bạn, rút thêm tiết kiệm, cầm vàng cưới. Và rồi, như một phản xạ, tôi mở ứng dụng ngân hàng kiểm tra số dư. Con số tụt đi đáng kể sau hai lần tạm ứng. Tôi bỗng thấy rõ bức tranh: một gia đình nhỏ có thể sụp chỉ vì một biến cố y tế, và cái sụp nhanh hơn chính là tình nghĩa nếu người ta coi nó như một “nghĩa vụ bắt buộc” thay vì “trách nhiệm tự nguyện”.
Đêm đó, tôi ngủ gục trên ghế nhựa cạnh giường mẹ. Gần sáng, điện thoại tôi rung. Tin nhắn từ anh Huy:
“Linh, anh qua được không? Mẹ anh hỏi em.”
Tôi nhìn dòng chữ, không biết nên thương hay nên giận. Tôi gọi lại. Giọng anh khàn:
“Anh xin lỗi. Lúc em đi, mẹ anh tỉnh lại, mẹ hỏi: ‘Sao mẹ đẻ con dâu bệnh mà nó phải tự xoay? Con trai nó đâu?’ Anh… anh không trả lời được.”
Tôi im lặng.
Anh nói tiếp, nhanh như sợ tôi cúp máy:
“Anh đã gọi điện cho bên khách hàng, thúc họ trả tiền. Anh cũng nhờ bạn xoay. Nhưng… anh nghĩ anh phải nói thật: anh đã ích kỷ.”
Tôi hỏi một câu đơn giản:
“Anh ích kỷ vì sợ thiếu tiền, hay vì anh nghĩ mẹ em không đáng để anh quan tâm?”
Anh Huy im một lúc rồi đáp:
“Cả hai. Anh quen nghĩ việc nhà anh là trung tâm. Anh… anh xin lỗi.”
Tôi không trả lời ngay “tha thứ”. Tôi chỉ nói:
“Anh qua đây gặp mẹ em đi. Không phải để xin lỗi em, mà để nhìn một người đã nuôi em lớn đang nằm thế nào. Nếu anh còn coi đó là ‘việc của em’… thì mình dừng ở đây.”
Tầm trưa, anh Huy xuất hiện ở cửa phòng bệnh. Anh cầm theo túi cháo và mấy quả cam. Anh nhìn mẹ tôi, đứng khựng lại, rồi cúi đầu:
“Con chào mẹ… Con… con xin lỗi vì mấy chuyện làm mẹ buồn.”
Mẹ tôi nhìn anh, ánh mắt hiền mà nghiêm:
“Huy à, mẹ không cần con xin lỗi mẹ. Mẹ chỉ cần con nhớ: Linh nó là vợ con. Vợ con mà phải một mình gánh cha mẹ, thì con làm chồng để làm gì?”
Anh Huy đỏ mắt. Tôi thấy tay anh siết lại, như đang cố giữ thứ gì đó không rơi ra. Anh ngồi xuống, hỏi bác sĩ, hỏi em trai tôi, ghi chép cẩn thận những thứ trước đây anh hay giao hết cho tôi. Anh còn nói với em trai:
“Em cứ tập trung chăm mẹ, phần nào thiếu cứ nói anh.”
Tôi không vội tin. Tôi nhìn hành động, không nhìn lời.
Hai ngày sau, tình trạng của mẹ tôi ổn hơn. Bà Lành bên kia viện cũng qua cơn nguy. Tôi sắp xếp để buổi tối ghé thăm bà Lành. Khi tôi bước vào, bà Lành nhìn tôi rất lâu, rồi giơ tay ra:
“Linh… lại đây.”
Tôi nắm tay bà. Bà thở dài:
“Hôm đó con nói câu đó… mẹ tái mặt không phải vì sợ không có tiền, mà vì mẹ thấy mình… có lỗi. Mẹ nuôi thằng Huy, nhưng mẹ đã không dạy nó cách làm đàn ông tử tế.”
Tôi lắc đầu: “Mẹ đừng tự trách. Nhưng mẹ cũng hiểu cho con, con không thể để câu đó trôi qua như chưa từng xảy ra.”
Bà Lành gật, nước mắt ứa ra:
“Mẹ hiểu. Mẹ cũng từng làm dâu. Mẹ từng bị người ta nói ‘mẹ cô tự lo’. Mẹ đau cả đời… mà mẹ không nghĩ có ngày con dâu mình cũng bị nói vậy.”
Anh Huy đứng cạnh giường, nghe từng chữ, mặt trắng bệch. Anh quỳ xuống cạnh mẹ, nói nhỏ:
“Mẹ… con sai.”
Bà Lành đặt tay lên đầu anh như đập nhẹ:
“Sai thì sửa. Nhưng sửa bằng hành động. Đừng để vợ con phải nói lại câu đó lần nữa.”
Sau khi hai bà ổn định, tôi và anh Huy mới có một cuộc nói chuyện đúng nghĩa. Tôi đưa ra một thỏa thuận rõ ràng: quỹ gia đình minh bạch, mỗi tháng trích một khoản cố định cho hai bên bố mẹ khi cần; mọi quyết định lớn phải bàn, nhưng việc cấp cứu không cần “xin phép”. Và quan trọng nhất: tôi không chấp nhận kiểu phân chia tình nghĩa thành “nghĩa vụ” để trốn trách nhiệm.
Anh Huy ký vào tờ giấy tôi soạn, không phải vì sợ, mà vì anh biết nếu không thay đổi, anh sẽ mất tôi—mất cả một mái nhà mà anh từng nghĩ là đương nhiên thuộc về mình.
Vài tháng sau, mẹ tôi hồi phục, vẫn ra chợ bán lại nhưng bớt việc nặng. Bà Lành uống thuốc đều, chịu khó đi bộ buổi sáng. Còn anh Huy, anh không trở thành người hoàn hảo trong một đêm. Nhưng mỗi lần tôi nghe anh nói: “Để anh lo, đó là mẹ mình,” tôi biết câu nói hôm đó—câu khiến bà Lành tái mặt—đã trở thành một cái tát đủ đau để đánh thức một người.
Và tôi cũng học được một điều: đôi khi, sự cứng rắn không phải để thắng, mà để giữ lại thứ đáng giữ—lòng tự trọng và ranh giới trong một gia đình.
