Khi tôi nằm viện con trai và con dâu kéo mẹ vợ đi dịch lịch, tôi im lặng âm thầm bán nhà, một tuần sau họ trở về và …chết lặng.
Tôi tên là Nguyễn Thị Hồng, năm nay vừa tròn 62 tuổi. Căn nhà tôi đang ở nằm trong một con hẻm nhỏ ở quận Tân Phú, TP.HCM. Đó là tài sản lớn nhất đời tôi, cũng là thứ tôi dành dụm, giữ gìn suốt hơn ba mươi năm sau khi chồng mất.
Tôi có một người con trai duy nhất tên Trần Minh Tuấn, 38 tuổi, đã lập gia đình với Lê Thị Lan, 35 tuổi. Lan là con gái út trong một gia đình khá giả ở Bình Dương. Từ ngày Tuấn cưới vợ, tôi dọn về sống chung để tiện chăm cháu nội, cũng là để đỡ đần cho con. Tôi nghĩ đơn giản: mẹ già ở với con, gia đình đầm ấm là đủ.
Nhưng tôi đã lầm.
Ba tháng trước, tôi nhập viện vì tai biến nhẹ. Bác sĩ nói may mắn cấp cứu kịp thời, nhưng vẫn cần theo dõi ít nhất hai tuần. Ngày tôi nằm trên giường bệnh, nửa người còn tê cứng, tôi nghe Tuấn nói ngoài hành lang với vợ. Giọng Lan không hề hạ thấp.
“Má anh có bảo hiểm rồi, nằm viện cũng có ai chăm đâu. Dịp này mình tranh thủ đưa mẹ em đi Đà Nẵng đi, vé em đặt rồi.”
Tôi nhắm mắt lại. Không phải vì mệt, mà vì không muốn khóc.
Ngày hôm sau, con dâu tôi đến bệnh viện, đặt vội cái giỏ trái cây lên bàn rồi nói:
“Má ráng dưỡng bệnh, tụi con đi mấy ngày rồi về.”
“Mấy ngày?” – tôi hỏi.
“Một tuần.”
Một tuần sau, phòng bệnh vẫn là mùi thuốc sát trùng, còn tôi thì đã hiểu ra nhiều thứ.
Trong suốt thời gian họ đi du lịch, chỉ có cô điều dưỡng trẻ tên Thảo thỉnh thoảng hỏi han. Không một cuộc gọi. Không một tin nhắn. Tôi nằm nhìn trần nhà trắng toát và tự hỏi: Nếu tôi chết ở đây, họ có biết không?
Xuất viện, tôi không về nhà ngay. Tôi ghé quán cà phê nhỏ gần bệnh viện, gọi ly cà phê đen, tay vẫn còn run. Lần đầu tiên trong đời, tôi ngồi một mình rất lâu để suy nghĩ cho chính mình.
Ba ngày sau, tôi lặng lẽ gặp môi giới nhà đất.
Tôi không nói với ai.
Không con trai.
Không con dâu.
Tôi ký giấy đặt cọc bằng cái bút run run, nhưng lòng thì bình thản lạ thường.
Một tuần sau, khi Tuấn và Lan xách vali về đến nhà, mở cửa ra…
Họ chết lặng.
Chiếc vali của Lan rơi xuống nền gạch, phát ra một tiếng “cộp” khô khốc. Tuấn đứng sững trước cánh cửa mở toang, nhìn vào bên trong căn nhà quen thuộc nhưng lại đầy những điều xa lạ.
Bộ sofa đã biến mất. Chiếc tủ thờ bằng gỗ căm xe – nơi đặt di ảnh ba Tuấn – cũng không còn. Trên tường, chỗ từng treo ảnh gia đình giờ chỉ còn lại những vết ố hình chữ nhật.
“Má đâu?” – Tuấn quay sang hỏi vợ, giọng run run.
Lan chưa kịp trả lời thì một người đàn ông trung niên bước ra từ trong phòng, tay cầm chùm chìa khóa. Ông ta nhìn họ từ đầu đến chân, rồi hỏi tỉnh bơ:
“Hai người tìm ai?”
“Dạ… đây là nhà tôi.” – Tuấn nói, giọng bắt đầu cao lên.
Người đàn ông cau mày, đưa ra một xấp giấy:
“Nhà này tôi vừa mua, sang tên xong hôm qua. Giấy tờ đầy đủ.”
Lan giật lấy tờ giấy, đọc lướt qua rồi mặt tái mét. Dòng chữ “Bên bán: Nguyễn Thị Hồng” hiện rõ ràng, không thể chối cãi.
“Không thể nào!” – Lan hét lên – “Má tôi sao có thể bán nhà mà không nói gì?”
Người đàn ông nhún vai:
“Bà bán hợp pháp, tiền nhận đủ. Tôi chỉ biết vậy.”
Đúng lúc đó, Tuấn nhận được tin nhắn từ tôi:
“Má đang ở nhà trọ. Khi nào con bình tĩnh thì đến nói chuyện.”
Tuấn tìm đến tôi vào tối hôm đó. Tôi đang ở trong một căn phòng trọ nhỏ, sạch sẽ, đủ một giường, một bàn ăn và một cái bếp ga mini. Tuấn đứng trước cửa rất lâu mới dám gõ.
“Má…” – giọng nó nghẹn lại – “Sao má làm vậy?”
Tôi nhìn con trai mình, lần đầu tiên không còn cảm giác xót xa như trước.
“Má làm vậy vì má còn sống.”
Tuấn cúi đầu. Lan không đi cùng. Tôi đoán được lý do.
“Má nằm viện, con ở đâu?” – tôi hỏi.
Tuấn im lặng.
“Má không cần con phải ở bên 24/24. Nhưng má cần biết, nếu má chết, con có buồn không.”
Tuấn bật khóc.
Tôi không trách, cũng không mắng. Tôi chỉ nói rõ:
“Tiền bán nhà, má gửi ngân hàng. Má không cho ai đứng tên chung. Má cũng không về sống chung nữa.”
Tuấn hoảng hốt:
“Má bỏ tụi con sao?”
Tôi lắc đầu:
“Má chỉ không bỏ bản thân mình nữa.”
Tối hôm đó, Lan gọi điện cho tôi. Giọng cô ta nhỏ nhẹ khác thường. Nào là xin lỗi, nào là hiểu lầm, nào là “tụi con còn trẻ, suy nghĩ chưa chín”.
Tôi chỉ nói một câu:
“Khi má nằm viện, con đã chọn đi chơi. Giờ má chọn đi con đường của má.”
Sau khi bán nhà, cuộc sống của tôi thay đổi hoàn toàn. Tôi dùng một phần tiền mua một căn hộ nhỏ ở ngoại ô, đứng tên một mình. Phần còn lại tôi chia làm ba: gửi tiết kiệm, mua bảo hiểm tuổi già và để một khoản phòng thân.
Tuấn và Lan dọn về ở nhà mẹ Lan. Ban đầu, họ còn gọi điện hỏi han, nhưng dần dần thưa đi. Tôi không buồn. Tôi đã quen với việc không kỳ vọng.
Ba tháng sau, Tuấn đến tìm tôi. Lần này, nó gầy hơn trước, mắt thâm quầng.
“Má… tụi con cãi nhau hoài. Con mới biết, từ lúc về ở chung, vợ con không hề được như con nghĩ.”
Tôi im lặng nghe. Không chen vào, không phán xét.
“Mẹ vợ con coi con như người ngoài. Tiền bạc cái gì cũng soi. Lan thì lúc nào cũng so sánh con với người khác.”
Tôi thở dài.
“Con thấy không, khi mình phụ thuộc, mình mất quyền lựa chọn.”
Tuấn ngồi rất lâu. Rồi nó hỏi:
“Nếu hồi đó tụi con không đi du lịch… má có bán nhà không?”
Tôi nhìn thẳng vào mắt con:
“Có thể không bán. Nhưng chắc chắn má sẽ không còn tin như trước.”
Một năm sau, Tuấn và Lan ly hôn. Tôi biết tin qua người quen. Tuấn đưa cháu nội đến thăm tôi nhiều hơn. Nó đã khác: điềm tĩnh hơn, biết hỏi han hơn. Nhưng tôi cũng khác.
Tôi yêu thương con, nhưng không đặt cả cuộc đời mình vào tay nó nữa.
Ngày sinh nhật 63 tuổi, tôi tự mua cho mình một chiếc bánh nhỏ. Tôi thổi nến một mình, không buồn, không tủi. Tôi thấy mình đã già, nhưng không yếu.
Có những thứ, phải mất đi rất đau, người ta mới hiểu được giá trị.
Với tôi, đó là căn nhà.
Với con trai tôi, đó là một người mẹ từng im lặng chịu đựng.
